افزایش قیمت سموم  و تبعات منفی آن:

در سال جهش تولید، تولید بسیاری از محصولات اصلی در کشاورزی به صرفه نیست!

افزایش قیمت سموم  و تبعات منفی آن

در جهان و البته ایران تولیدات کشاورزی در رأس تولید قرار دارد. تولید محصولات زراعی و باغی اولین لازمه توسعه هر کشوری به شمار می آید. در ایران هم باوجود اینکه همگان، اهمیت تولیدات کشاورزی را می دانند اما هر روزه تولید کنندگان با یک مشکل جدیدتر و غیر قابل حل تر روبه رو می شوند. در طی 5 سال اخیر هزینه تولید تا 7 برابر افزایش یافته است. در فصل زراعی 97-98 هزینه تولید یک هکتار گوجه در مورد گوجه کاری حرفه ای بطور متوسط، 102 میلیون تومان، در گوجه کاری نیمه حرفه ای 73 میلیون تومان و در گوجه کاری کاملا سنتی حدود 25 میلیون تومان بود. 

افزایش قیمت سموم

سال قبل افزایش هزینه تولید بیشتر به دلیل افزایش قیمت بذرها و زمین بود. اگر چه تقریبا تمامی نهاده ها و وسایل مورد نیاز جهت کشت و کار،  افزایش قیمت داشت. اما امسال درد جدیدی در راه است و آن 3 برابر شدن قیمت سموم است. تا سال قبل هر کشاورزان حرفه ای برای هر هکتار گوجه کاری، 8 تا 15 میلیون تومان هزینه می کردند بنابراین احتمالا امسال تا سه برابر بیشتر هزینه سم خواهند داشت.

در کل به طور متوسط هزینه تولید هر کیلو گوجه در سال قبل (در صورت تولید 120 تن گوجه در هکتار)، تقریبا 620 تومان بود. با این وضعیت امسال هزینه تولید هر کیلو گوجه صرفا به جهت افزایش قیمت سم و بدون در نظر گرفتن افزایش قیمت سایر نهاده ها، حدود 700 تومان خواهد بود. این در حالی است که احتمالا وضعیت قیمت گوجه مشابه سال قبل است و به قولی خیلی ارزش چیدن ندارد!

این در مورد تولید سایر محصولات صدق می کند. هزینه تولید بصورت سرسام آور در حال افزایش است این در حالی است که باوجود اینکه تولید به خوبی و با سخت کوشی هرچه بیشتر تولیدکنندگان ادامه دارد ولی بازار محصولات کشاورزی هیچ تعریفی ندارد. گوجه ای که هزینه تولید آن به ازای هر کیلو، 700 تومان تمام شود و کیلویی 600 تومان قیمت گذاری و به فروش برسد، به طبع ارزش تولید و سرمایه گذاری ندارد. و البته این داستان در مورد خیار و پیاز هم صدق می کند. اگر چه احتمالا پاییز امسال و سال بعد، سیب زمینی هم به این وضعیت دچار خواهد شد.

به هر حال این داستان ضررهای کشاورزان تا هر زمان که قیمت تولید بالاتر از قیمت فروش باشد ادامه خواهد داشت. چیزی که مسلم است اراده ای برای کاهش هزینه های تولید و یا بهبود وضعیت بازار محصولات، از جانب دولت وجود ندارد. تنها عاملی که می تواند موجب بهبود وضعیت باشد این است که کشاورزان بسیار کمتر از قبل بکارند. تا هم میزان تولید را کاهش دهند و هم هزینه های خودشان را. این ساده ترین و کاربردی ترین راه حل در حال حاضر است.

اما افزایش قیمت نهاده ها درنهایت چه نتیجه ای خواهد داشت؟

1-کاهش تعداد کشاورزها و روستانشینان به دلیل به صرفه نبودن کشاورزی

2-کاهش سطح زیر کشت به دلیل عدم توانایی تامین هزینه اولیه کشت

3-کاهش توان تولید در واحد سطح و افزایش هدررفت سرمایه های ملی مانند آب به دلیل عدم استفاده از نهاده های درجه یک

4-کاهش توان مالی کشاورزان و کاهش قدرت ریسک آنها به دلیل کاهش توان مالی آنها

5-کاهش تولید ملی و صادرات و در نتیجه کاهش ارز آوری 

5-کاهش قدرت نوآوری و پیشرفت به دلیل کاهش قدرت ریسک

6-افزایش نهاده های کم کیفیت و تقلبی در بازار 

7-افزایش خطرات زیست محیطی به دلیل افزایش نهاده های بی کیفیت و نامعتبر

و البته چندین تاثیر منفی غیر مستقیم دیگر.

اما چه راه حل هایی برای جلو گیری از اثرات زیان باری که ذکر شد وجود دارد؟

1- اولین راه حل این است صادرات محصولات کشاورزی افزایش یابد (بازار داخلی کشور ما برای تولید ما بسیار بازار کوچکی است)

2-توجیه کشاورزان برای کاهش سطح زیر کشت (کشاورزان عزیز لطفا این مورد را جدی بگیرید گاهی افزایش سطح زیر کشت فقط افزایش ضرر است)

3- خرید تضمینی حتی چند محصول کشاورزی معدود (این باعث می شود که همه به کشت یک محصول خاص مانند گوجه روی نیاورند و همیشه یک محصول برای جبران خسارت ها باشد)

4-سرمایه گذاری در روستا ها جهت پخش کردن نیروها در زمینه های مختلف روستایی (تا همه مردم در عرض یکسال گوجه کار نشوند)

5-سیاستگذاری های وزارت و مسولین بیشتر در جهت فروش باشد نه فقط تولید (میدانیم که در سال رونق تولید کشاورزان نقش خود را به خوبی ایفا کردند مطمئنا در سال جهش تولید هم همینطور خواهد بود اما سیاستگذاری و برنامه ای برای فروش این محصولات وجود ندارد)

6-ایجاد شبکه های آموزش و تقویت شبکه های آموزش به کشاورزان (آیا اگر در سال 98 به همه کشاورزان اطلاع رسانی می شد که کشت گوجه 3 تا 4 برابر شده و محصول شما در این شرایط به فروش نخواهد رسید، به نظر شما کشاورزان، چنین اشتباهی میکردند؟) 

شما هم اگر نظری دارید بنویسید